ตอนที่ 63 ต่อรายการนิทรรศการใน พ.ศ. 2563 ด้วยคัมภีร์จากเอเชียกลางและจีน โดยมีทั้งชิ้นส่วนคู่มือสมาธิและพระสูตรที่ใช้คำว่าธรรมกายในบริบทต่างกัน

ภาพจากเว็บไซต์กัลยาณมิตร · ดูภาพขนาดต้นฉบับ
ชิ้นส่วนคู่มือสมาธิจากเอเชียกลาง
คณะผู้เขียนยกชิ้นส่วนสมาธิสำหรับพระโพธิสัตว์ใน Hoernle Collection ซึ่งจารด้วยสันสกฤตและอักษรคุปตะ รวมถึงคู่มือสมาธิโยคาจารจากคิซิล เนื้อหาที่นำเสนอมีทั้งการตั้งใจระลึกถึงพระพุทธเจ้าและตำแหน่งสะดือในการภาวนา ข้อมูลภาษา อักษร และแหล่งเก็บจึงช่วยระบุว่าข้อความที่กล่าวถึงมาจากหลักฐานชิ้นใด

ภาพจากเว็บไซต์กัลยาณมิตร · ดูภาพขนาดต้นฉบับ
อายุเนื้อหากับอายุม้วน S.2585
สำหรับโฝวซัวกวนจิง S.2585 ต้นฉบับเสนออายุเนื้อหาในพุทธศตวรรษที่ 10 และอายุม้วนที่สืบมาถึงปัจจุบันในพุทธศตวรรษที่ 15 สองช่วงเวลานี้จึงหมายถึงคนละส่วน รายการอธิบายคัมภีร์เป็นคู่มือสมาธิหลายวิธี รวมถึงการตั้งจิตที่นาภีและประสบการณ์นิมิตตามที่ตัวบทบรรยาย

ภาพจากเว็บไซต์กัลยาณมิตร · ดูภาพขนาดต้นฉบับ
ธรรมกายในพระสูตรสันสกฤต
ตัวอย่างอื่นได้แก่วิมลกีรตินิรเทศซึ่งกล่าวถึงกายของตถาคตสัมพันธ์กับทาน ศีล สมาธิ และปัญญา ส่วนสุวรรณประภาสสูตรมีข้อความเชื่อมธรรมกายกับการสร้างบารมีและพระโพธิญาณ คณะผู้เขียนนำพระสูตรเหล่านี้มาอ่านร่วมกันในนิทรรศการ โดยข้อความแต่ละแห่งยังต้องเข้าใจตามเรื่องและสำนวนของพระสูตรนั้น

ภาพจากเว็บไซต์กัลยาณมิตร · ดูภาพขนาดต้นฉบับ
แหล่งที่มา
เรียบเรียงสรุปจากบทความของ นวธรรมและคณะนักวิจัย DIRI
ฉบับที่ ๒๑๖ เดือนธันวาคม พ.ศ.๒๕๖๓
อ่านบทความต้นฉบับตอนที่ 63 · ซีรีส์หลักฐานธรรมกายในคัมภีร์พุทธโบราณ












